CERL, czyli Consortium of European Research Libraries, rozwija i łączy bazy poświęcone europejskiemu dziedzictwu piśmienniczemu, przede wszystkim książkom drukowanym i rękopisom powstałym przed połową XIX wieku. Najważniejsze zasoby CERL obejmują Heritage of the Printed Book Database (HPB), CERL Thesaurus, Material Evidence in Incunabula (MEI) oraz narzędzia do badania proweniencji. CERL nie jest biblioteką cyfrową z pełnymi tekstami, lecz rozbudowanym środowiskiem do wyszukiwania opisów bibliograficznych, egzemplarzy, osób, drukarzy, miejsc wydania i historii własności książek.
Najlepsze do:
- szukania europejskich starych druków i ustalania, w których bibliotekach zachowały się konkretne wydania,
- prowadzenia kwerend dotyczących książek drukowanych od początków druku do pierwszej połowy XIX wieku,
- identyfikowania drukarzy, wydawców, autorów, dawnych właścicieli i miejsc związanych z produkcją książki,
- badania proweniencji, historii egzemplarza i dawnych kolekcji bibliotecznych,
- wyszukiwania wariantów nazwisk, nazw miejscowości i historycznych form nazw dzięki CERL Thesaurus,
- badań nad historią książki, drukarstwem, obiegiem idei, kulturą piśmienniczą i historią bibliotek,
- odnajdywania opisów rękopisów oraz materiałów związanych z dawnymi zbiorami,
- porównywania rekordów pochodzących z wielu europejskich i północnoamerykańskich bibliotek naukowych,
- prowadzenia szerszej kwerendy razem z WorldCat, Europeana, Google Books i Internet Archive; CERL pomaga zidentyfikować wydanie, egzemplarz i jego lokalizację, a pozostałe źródła zwiększają szansę na znalezienie digitalizacji lub pełnego tekstu.
Na co uważać?
- CERL udostępnia kilka odrębnych baz i narzędzi, dlatego sposób wyszukiwania i zakres danych różnią się między HPB, CERL Thesaurus, MEI i pozostałymi zasobami,
- większość rekordów opisuje obiekty znajdujące się w bibliotekach i kolekcjach, ale nie zawiera ich cyfrowych kopii,
- HPB koncentruje się przede wszystkim na europejskich drukach z okresu około 1455–1830, więc nie jest katalogiem całej światowej produkcji książkowej,
- dane pochodzą z wielu instytucji i katalogów, dlatego poziom szczegółowości rekordów może być różny,
- ten sam druk może występować w wielu bibliotekach i egzemplarzach, co jest zaletą w badaniach bibliologicznych, ale wymaga zwracania uwagi na różnicę między wydaniem a konkretnym egzemplarzem,
- przy szukaniu pełnego tekstu lub skanu warto po znalezieniu rekordu przejść do katalogu biblioteki posiadającej egzemplarz albo sprawdzić bibliotekę cyfrową.
Typ:
Portal naukowy i zespół baz bibliograficznych oraz narzędzi do badań nad historyczną książką i rękopisami.
Zawartość:
Opisy bibliograficzne starych druków, informacje o egzemplarzach znajdujących się w bibliotekach, dane o drukarzach, wydawcach, autorach, dawnych właścicielach i miejscach wydania, informacje proweniencyjne, opisy inkunabułów i rękopisów oraz dane autorytatywne pozwalające łączyć różne warianty nazw. HPB integruje rekordy katalogowe wielu bibliotek w jednym środowisku wyszukiwawczym, a CERL Thesaurus ułatwia identyfikację osób i miejsc występujących w historycznych źródłach.
Dla kogo:
Historycy, bibliolodzy, historycy książki i druku, badacze kultury, filolodzy, bibliotekarze, archiwiści, badacze proweniencji, doktoranci oraz osoby prowadzące kwerendy dotyczące europejskich starych druków, rękopisów i historycznych kolekcji bibliotecznych.
Pełny tekst:
Tylko metadane. CERL koncentruje się na opisach bibliograficznych, danych o egzemplarzach, osobach, miejscach i proweniencji. Rekordy mogą prowadzić do katalogów bibliotek lub zdigitalizowanych obiektów w innych serwisach, ale CERL sam nie jest biblioteką pełnotekstową.
Dostęp:
Darmowe. HPB, CERL Thesaurus i główne narzędzia badawcze można przeszukiwać publicznie. Członkowie CERL mają dodatkowe możliwości, między innymi dostęp do statystyk oraz pobierania danych HPB przez SRU i Z39.50.